Tuesday, 19 February 2013

merA-terA-usakA मेरा-तेरा-उसका

************************************************************************
Note :-  Right hand side of the blog shows "Blog Archive". Expand it fully to see whole list of posts discussing many aspects of grammar and Marathi language
************************************************************************

In previous lesson we saw difference between मला and माझा.
Here we will explore more about form of pronouns like मेरा-तेरा-उसका etc.


Let us discuss more about words like मेरा,मेरे,तेरा,तेरे.
In Hindi we say मेरा घोडा, मेरे घोडे , मेरी घोडी , मेरी घोडीयां
As multiplicity changes the form of word changes from मेरा to मेरे
As gender changes the form of word changes from मेरा to मेरी

Same thing happens in Marathi. There is Neuter gender to consider as well.
Below table lists all the forms at one place.
They are given in this sequence :-
पु.ए.-स्त्री.ए.-न.ए.-पु.ब.-स्त्री.ब.-न.ब.
पु. Indicates पुल्लिंग , स्त्री. Indicates स्त्रिलिंग , न. indicates नपुसकलिंग
ए. indicated एकवचन , ब. indicates बहुवचन
 e.g.
मेरा-मेरी-मेरा-मेरे-मेरी-मेरे in Marathi is माझा-माझी-माझे-माझे-माझ्या-माझी  

Pronoun
in English
हिन्दी सर्वनाम
पु..
स्त्री..
..
पु..
स्त्री..
..
I
मै
मेरा
मेरी
मेरा
मेरे
मेरी
मेरे


माझा
माझी
माझे
माझे
माझ्या
माझी








we
हम
हमारा
हमारी
हमारा
हमारे
हमारी
हमारे


आमचा
आमची
आमचे
आमचे
आमच्या
आमची








we
( listener including)
हम
हमारा
हमारी
हमारा
हमारे
हमारी
हमारे


आपला
आपली
आपले
आपले
आपल्या
आपली








You (singular)
तू
तेरा
तेरी
तेरा
तेरे
तेरी
तेरे


तुझा
तुझी
तुझे
तुझे
तुझ्या
तुझी








You (plural)
तुम
तुम्हारा
तुम्हारी
तुम्हारा
तुम्हारे
तुम्हारी
तुम्हारे


तुमचा
तुमची
तुमचे
तुमचे
तुमच्या
तुमची








He / That (male)
It /That (neuter)
वह /वो
उसका
उसकी
उसका
उसके
उसकी
उसके


त्याचा
त्याची
त्याचे
त्याचे
त्याच्या
त्याची








She /That (female)
वह /वो
उसका
उसकी
उसका
उसके
उसकी
उसके


तीचा
तीची
तीचे
तीचे
तीच्या
तीची








They
(Plural of He/She/It)
वे
उनका
उनकी
उनका
उनके
उनकी
उनके


त्यांचा
त्यांची
त्यांचे
त्यांचे
त्यांच्या
त्यांची








This(Male/Neuter)
यह
इसका
इसकी
इसका
इसके
इसकी
इसके


ह्याचा
ह्याची
ह्याचे
ह्याचे
ह्याच्या
ह्याची








This(Female)
यह
इसका
इसकी
इसका
इसके
इसकी
इसके


हीचा
हीची
हीचे
हीचे
हीच्या
हीची








These
(male/female/neuter)
ये
इनका
इनकी
इनका
इनके
इनकी
इनके


ह्यांचा
ह्यांची
ह्यांचे
ह्यांचे
ह्यांच्या
ह्यांची



Do not get overwhelmed by big table below. it follows simple logic i.e. आ-ई-ए-ए-या-ई (A-I-e-e-yA-I) rule
first form is माझा which ends with "आ". So other forms will be created by changing "आ" with आ-ई-ए-ए-या-ई.
e.g. changing "आ" with "ई" i.e. माझा becomes माझी
e.g. changing "आ" with "" i.e. माझा becomes माझे

Thus आ-ई-ए-ए-या-ई will correspond to माझा-माझी-माझे-माझे-माझ्या-माझी

Similarly for pronoun स्वतः(svatH) form will be स्वतःचा-स्वतःची-स्वतःचे-स्वतःचे-स्वतःच्या-स्वतःची

Similar form for a proper noun is created by appending चा-ची-चे-चे-च्या-ची in same sequence above
e.g.


पु..
स्त्री..
..
पु..
स्त्री..
..
कौशिकका
कौशिककी
कौशिकका
कौशिकके
कौशिककी
कौशिकके
कौशिकचा
कौशिकची
कौशिकचे
कौशिकचे
कौशिकच्या
कौशिकची






पेडोंका
पेडोंकी
पेडोंका
पेडोंके
पेडोंकी
पेडोंके
झाडांचा
झाडांची
झाडांचे
झाडांचे
झाडांच्या
झाडांची


In Hindi plural of पेड is पेड. But in Hindi we say "पेडोंका", "पेडोंकी". So while appending "का" or "की" we used "पेडों" instead if "पेड". 

This form "पेडों" is nothing but सामान्य रूप of noun. Same thing happens in Marathi. All prepositions are appended to सामान्य रूप of noun

चा-ची-चे-चे-च्या-ची is also appended to सामान्य रूप of noun like in Hindi. To know more about its grammar refer :- 
http://kaushiklele-learnmarathi.blogspot.in/2012/05/working-with-nouns-prepositions.html

You may skip these grammar but keep a keen eye while reading Marathi to understand how these  सामान्य रूप are formed.


Listen examples in this lesson at
http://www.youtube.com/watch?v=DxoM47Tnq84








Suffixes with common nouns
For common nouns the suffixes चा(chA)/ची(chI)/चे(che)/चे(che)/च्या(chyA)/ची(chI) are appended to सामान्यरूप (samanyroop form) of noun
For more details on this form refer 

e.g. 
कोयल (koyal)-> कोकिळा (kokiLA)
कोयल की आवाज (koyal kI AvAj)-> कोकिळेचा आवाज (kokiLechA AvAj)  (Note : In Marathi आवाज is पुल्लिंगी)
samanyroop form of noun कोकिळा (kokiLA) is कोकिळे (kokiLe). So,
कोकिळे (kokiLe) +  चा(chA) = कोकिळेचा (kokiLechA)

नाम (nAm) -> नाव (nAv)
नाम का स्पेलिंग (nAm kA speliMg)-> नावाचे स्पेलिंग (nAvAche speliMg)
samanyroop form of noun नाव (nAv) is नावा(nAvA). So,
नावा(nAvA) + चे(che) = नावाचे (nAvAche)

Similarly, 
अंडा (aMDA)-> अंडे (aMDe)
अंडे की कीमत (aMDe kI kImat) -> अंड्याची किंमत (aMDyAchI kiMmat)

जार (jAr) -> बरणी(baraNI)
जार का ढक्कन (jAr kA Dhakkan) -> बरणीचे झाकण (baraNIche jhAkaN)
Here you see no difference because samanyroop form of बरणी(baraNI) is same as the word.


Relating multiple words
When you are connecting multiple words to show a relation; वह(vah) is changed to उस(us); का(kA) is changed to के(ke). 
Similarly in Marathi the samanyroop form will be used for every word in the chain i.e.
1) Pronoun हा/ही/हे/हे/ह्या/ही is replaced with ह्या(hyA). तो/ती/ते/ते/त्या/ती is replaced with त्या(tyA)
2) The suffix चा(chA)/ची(chI)/चे(che)/चे(che)/च्या(chyA)/ची(chI) is replaced with च्या(chyA)
3) Applying rule 2 to forms of pronouns seen before the forms will look like

Pronoun in English
Samanyroop

form
I
माझ्या mAjhyA 
we
आमच्या AmachyA
we ( listener including)
आपल्या  ApalyA
You (singular)
तुझ्या tujhyA
You (plural)
तुमच्या tumachyA
He / That (male)
त्याच्या tyAchyA
She /That (female)
तीच्या tIchyA
It /That (neuter)
त्याच्या tyAchyA 
They /Those(m./f./n.)
त्यांच्या tyAMchyA
This(Male)
ह्याच्या hyAchyA
This(Female)
हिच्या hichyA
This(neuter)
ह्याच्या hyAchyA
These (m./f/n.)
ह्यांच्या hyAMchyA

e.g. कोयल (koyal) -> कोकिळा (kokiLA)
वह कोयल (vah koyal) -> ती कोकिळा (tI kokiLA)
उस कोयल की आवाज (us koyal kI AvAj-> त्या कोकिळेचा आवाज tyA kokiLechA AvAj)
As we are relating something with noun "cuckoo", we used samanyroop form of noun ती(tI) which is त्या(tyA) as mentioned in point 1. 

उस कोयल के आवाज का सौंदर्य (us koyal ke AvAj kA sauMdary) ->
त्या कोकिळेच्या आवाजाचे सौंदर्य ( tyA kokiLechyA AvAjache sauMdary)

As we are relating something to "voice",we used samanyroop form कोकिळेचा(kokiLechA ) which is कोकिळेच्या(kokiLechyA) as mentioned in point 2.

If we keep adding adding such related words, we will keep using samanyroop form of all previous nouns/pronouns. Let's take this example

Example will make it clear

वह कोयल (vah koyal) -> ती कोकिळा (tI kokiLA)
उस कोयल की आवाज (us koyal kI AvAj-> 
त्या कोकिळेचा आवाज tyA kokiLechA AvAj)

उस कोयल के आवाज का सौंदर्य (us koyal ke AvAj kA sauMdary) ->
त्या कोकिळेच्या आवाजाचे सौंदर्य ( tyA kokiLechyA AvAjache sauMdary)

उस कोयल के आवाज के सौंदर्य का वर्णन 
(us koyal ke AvAj ke sauMdary kA varNan) ->
त्या कोकिळेच्या आवाजाच्या सौंदर्याचे वर्णन 
(tyA kokiLechyA AvAjachyA sauMdaryAche varNan)

उस कोयल के आवाज के सौंदर्य के वर्णन का गाना 
(us koyal ke AvAj ke sauMdary ke varNan kA gAnA) ->
त्या कोकिळेच्या आवाजाच्या सौंदर्याच्या वर्णनाचे गाणे  
(tyA kokiLechyA AvAjachyA sauMdaryAchyA varNanAche gANe)

उस कोयल के आवाज के सौंदर्य के वर्णन के गाने के बोल
(us koyal ke AvAj ke sauMdary ke varNan kA gAne ke bol) ->
त्या कोकिळेच्या आवाजाच्या सौंदर्याच्या वर्णनाच्या गाण्याचे बोल  
(tyA kokiLechyA AvAjachyA sauMdaryAchyA varNanAchyA gANyAche bol)


Another example.
तेरा देश (terA desh) -> तुझा देश (tujhA desh)

तेरे देश की राजधानी (tere desh kI rAjadhAnI) ->  
तुझ्या देशाची राजधानी  (tujhyA deshAchI rAjadhAnI)
As we are relating something to "country",we used samanyroop form तुझा (tujhA ) which is तुझ्या(tujhyA ) as mentioned in point 3.

तेरे देश के राजधानी का नाम (tere desh ke rAjadhAnI kA nAm) -> 
तुझ्या देशाच्या राजधानीचे नाव (tujhyA deshAchyA rAjadhAnIche nAv)

तेरे देश के राजधानी के नाम का स्पेलिंग 
(tere desh ke rAjadhAnI ke nAm kA speliMg) -> 
तुझ्या देशाच्या राजधानीच्या नावाचे स्पेलिंग 
(tujhyA deshAchyA rAjadhAnIchyA nAvAche speliMg)


Another example: 
मेरा बेटा(merA beTA) -> माझा मुलगा(mAjhA mulagA)

मेरे बेटे की पाठशाला (mere beTe kI pAThashAlA) -> 
माझ्या मुलाची शाळा (mAjhyA mulAchI shALA)

मेरे बेटे के पाठशाला का पता (mere beTe ke pAThashAlA kA patA) -> 
माझ्या मुलाच्या शाळेचा पत्ता (mAjhyA mulAchyA shALechA pattA)


Listen this part of lesson online at 
https://youtu.be/uTW9FW410ho





***************************************************************
Note :-  Right hand side of the blog shows "Blog Archive". Expand it fully to see whole list of posts to Learn Marathi. Learn Marathi grammar and many aspects Marathi language online.
***************************************************************

No comments:

Post a Comment